Radio Free Europe (RFE) tarafından yayımlanan güncel araştırma raporuna göre Batı Balkan ülkelerindeki vatandaşlar, kamu kurumlarının veya bankaların resmi web sitelerini ziyaret ettiklerinde her geçen gün daha fazla sanal asistan ve sohbet robotu ile karşı karşıya kalıyor. Ancak bölge genelinde bu yapay zeka araçlarının güvenli ve sınırlı uygulanmasını açıkça düzenleyecek net yasaların eksikliği ciddi bir güvenlik açığı yaratıyor.
Bosna Hersek ve Kosova Yasal Düzenlemelerin Eksikliğini Yaşıyor
Bosna Hersek ve Kosova gibi ülkelerde kamu yönetiminde yapay zekanın kullanımını doğrudan düzenleyen, taslak halinde bile olsa müstakil bir yasal çerçeve bulunmuyor. Devlet kurumlarında çalışanların ChatGPT, Copilot veya Gemini gibi kamuya açık araçları resmi yazışmalarda ve idari işlerde kullandığı bilinirken, bu araçların kullanımına dair resmi bir kayıt tutulmuyor.
Kurumlarda vatandaşların resmi veya kişisel verilerinin bu sistemlere girilmesini engelleyecek teknik ve organizasyonel koruma önlemlerinin bulunmaması ise veri sızıntısı riskini en üst seviyeye çıkarıyor. Kosova ise durumun önüne geçebilmek adına 2026 yılında Avrupa Birliği Yapay Zeka Yasası ve GDPR standartlarına uyum durumunu ölçen kapsamlı bir değerlendirme süreci başlattı.
Karadağ ve Sırbistan AB Standartlarına Uyum Sağlamak İçin Yeni Stratejiler Geliştiriyor
Bölgedeki diğer ülkelere kıyasla Karadağ ve Sırbistan yapay zeka entegrasyonu konusunda çok daha aktif bir safhada ilerliyor. Mevzuatını AB Yapay Zeka Yasası ile tam uyumlu hale getirmek isteyen Karadağ Adalet Bakanlığı, teknolojinin kötüye kullanımını önleyecek yeni bir yasal çerçeve hazırlarken hükümet de 2026-2030 Yapay Zeka Geliştirme Stratejisi üzerinde Dünya Bankası ile ortak bir yol haritası yürütüyor.
Sırbistan ise yasal bir bağlayıcılığı olmamasına rağmen Vergi Dairesi ve e-Yönetim portalı gibi alanlarda sanal asistanları devreye soktu. Resmi verilere göre 2026 yılında sadece Sırbistan Vergi Dairesi bünyesindeki sanal asistan yazılımı için yaklaşık 196 bin euro bütçe harcandı ancak bu kurumların hiçbiri vatandaş verilerinin nasıl korunduğuna dair net bir açıklama yapmadı.
Bilişim Uzmanları İnternette Bırakılan Dijital İzlerin Kalıcı Olduğu Konusunda Önemli Uyarılarda Bulunuyor
Yapay zekanın operasyonel işleri hızlandırması açısından faydalı olduğunu belirten adli bilişim uzmanları, veri gizliliği konusunda ise ciddi uyarılarda bulunuyor. Uzmanlar, sistemlerin verileri birden fazla sunucudan geçirecek şekilde tasarlanması nedeniyle tarama geçmişini silmenin pratikte imkansız olduğunu ve yapay zeka araçlarına girilen her verinin kalıcı olarak kaydedildiğini vurguluyor.
Yapay zekanın yanlış bilgi üretme veya hata yapma payının her zaman var olduğunu hatırlatan bilişim sektörü temsilcileri, resmi belgelerin olası kötüye kullanımı durumunda nihai hukuki sorumluluğun bu sistemleri kontrolsüzce kullanan kamu görevlilerine ait olacağının altını çiziyor. Sırbistan’da AB modeline uyumlu olarak hazırlanan ve yapay zeka modellerini risk derecesine göre yasaklamayı hedefleyen yeni yasa taslağının 2026 yılının sonuna kadar parlamentoda kabul edilmesi bekleniyor.
Kaynak: CdM 03.07.2026
Daha fazla habere buradan ulaşabilirsiniz.
