Bar yakınlarındaki Možura belediye atık depolama alanında kurulan Karadağ’ın ilk çöp gazı enerji santrali, 0,99 MW kurulu gücüyle yılda yaklaşık 7,5 GWh elektrik üretecek. Projenin toplam yatırım değeri ise 1,8 milyon euro.
Karadağ, bölgedeki ilk çöp gazı enerji santraline sahip oldu. Bar yakınlarında bulunan “Možura” belediye atık depolama alanında hayata geçirilen proje, hem çevreye yayılan emisyonların azaltılmasını hem de yerel elektrik üretiminin artırılmasını hedefliyor. Projenin toplam yatırım değerinin yaklaşık 1,8 milyon euro olması bekleniyor.
Možura Direktörü Senad Arabelović, “Vijesti”ye yaptığı açıklamada santralin teknik olarak devreye alınmaya hazır olduğunu ve Karadağ Elektrik Dağıtım Sistemi’nden (CEDIS) gerekli onayların alındığını belirtti.
Arabelović, santralin geçen yılın sonunda deneme işletmesine alındığını, deneme sürecinin tamamlanmasının ardından ise tesisin ticari işletmeye geçeceğini söyledi.
Santral yılda 7,5 GWh elektrik üretecek
Arabelović’in verdiği bilgilere göre Možura enerji santrali, atıkların depolama alanında ayrışması sonucu oluşan çöp gazını toplayarak çalışacak. Bu gaz, biyokuyu ve boru hatlarından oluşan emme ağı sistemiyle toplanarak santrale ulaştırılacak ve burada jeneratörü çalıştıran gaz motoru için yakıt olarak kullanılacak.
Tesisin Jenbacher markasının modern teknolojisine dayandığı ve yüksek otomasyon sistemine sahip olduğu ifade edilirken, kurulu gücünün 0,99 megawatt olduğu belirtildi.
Santralin yılda yaklaşık 8.350 saat çalışması planlanıyor. Bu da yıllık üretimin yaklaşık 7,5 GWh seviyesinde olacağı anlamına geliyor.
Yetkililer, çöp gazının diğer yenilenebilir kaynaklardan farklı olarak sürekli üretildiğini, bu nedenle tesisin enerji sistemine istikrarlı katkı sağlayacağını vurguluyor.
Elektrik yaklaşık 400 hanenin ihtiyacını karşılayabilir
Arabelović, santralde üretilecek elektriğin öncelikle Možura tesisinin kendi ihtiyaçlarını karşılayacağını, kalan enerjinin ise elektrik şebekesine verileceğini açıkladı.
Tahminlere göre şebekeye sağlanan enerji miktarı, yıllık bazda yaklaşık 400 hanenin elektrik ihtiyacını karşılayabilecek düzeyde olacak.
Metan gazı kontrol altına alınacak, emisyonlar düşecek
Projenin çevresel faydaları açısından en kritik unsurun, güçlü sera gazı etkisine sahip metan gazının kontrolsüz şekilde atmosfere salınmasını önlemek olduğu ifade ediliyor.
Arabelović, bu proje sayesinde metan gazının toplanarak enerji üretiminde kullanıldığını ve bunun da doğrudan CO2 eşdeğeri emisyonların azaltılmasına katkı sağladığını belirtti.
2022 yılında yapılan fizibilite çalışmasında, çöplük gazının kalitesinin iyi olduğu ve uzun vadede enerji santrali için yakıt olarak kullanılabileceği doğrulandı. Çalışmada ayrıca depolama alanı kapatılsa dahi yaklaşık 30 yıl boyunca gaz üretiminin sürebileceği öngörüldü.
Finansman: Eko Fon ve Sloven ortak desteği
Projenin finansmanı ağırlıklı olarak Možura depolama alanının kendi bütçesiyle sağlandı. Bunun yanı sıra Karadağ Eko Fonu, proje dokümantasyonu ve çevresel etki değerlendirme sürecini finanse etti.
Ayrıca Sloven ortağı CMSR (Uluslararası İşbirliği ve Kalkınma Merkezi), santralin inşaat sürecinin uygulanmasına yönelik 631.800 euro tutarında bağış desteği sağladı.
Arabelović, Slovenya desteğinin sadece mali değil, aynı zamanda mesleki deneyim paylaşımı açısından da önemli olduğunu belirterek Možura temsilcilerinin Ljubljana ve Celje’deki benzer tesisleri ziyaret ettiğini söyledi.
Kaynak: Bankar 03.01.2026
Ekonomik gelişmeleri takip etmek için tıklayın.
