Karadağ hükümetinin Türk vatandaşlarına vizesiz rejimi yeniden başlatması ve kalış süresini 30 güne indirmesi, AB vize politikasıyla uyum tartışmalarını yeniden gündeme taşıdı. AB Delegasyonu, Karadağ’ın 24. fasıl için AB vize listesiyle tam uyum sağlaması gerektiğini vurguladı.
Karadağ hükümetinin, Türk vatandaşlarına yönelik geçici olarak askıya alınan vizesiz seyahat rejimini yeniden yürürlüğe koyması Avrupa Birliği’nde dikkat çekti. Podgorica’daki AB Delegasyonu, Karadağ’ın Avrupa Birliği’ne üyelik sürecinde özellikle 24. fasıl (Adalet, özgürlük ve güvenlik) kapsamında AB vize politikasıyla tam uyum sağlamasının beklendiğini açıkladı.
AB Delegasyonu, Vijesti’ye yaptığı açıklamada Avrupa Komisyonu’nun, Karadağ’ın vatandaşlarının AB’ye giriş için vizeye ihtiyaç duyduğu ülkeler listesiyle tam uyum sağlamaya öncelik vermesini beklediğini belirtti. Bu durumun, Türkiye ile vizesiz rejimin kalıcı olarak kaldırılması anlamına geldiği ifade edildi.
Hükümet Kararı: Vizesiz Rejim Geri Geldi, Süre 30 Güne İndi
Karadağ hükümeti Salı günü aldığı kararla, Ekim ayı sonunda askıya alınan Türkiye’ye yönelik vizesiz rejimi yeniden yürürlüğe soktu. Ancak aynı kararla birlikte Türk vatandaşlarının Karadağ’da kalış süresi 90 günden 30 güne indirildi.
Hükümet, bu adımın yasadışı göçü önlemeyi amaçladığını ve AB vize politikasıyla uyum hedefinin bir parçası olduğunu savundu.
Ancak Dışişleri Bakanlığı eski Genel Sekreteri Mileta Radovanić’e göre bu karar temel sorunu çözmüyor. Radovanić, vizesiz rejimin geri getirilmesinin ve kalış süresinin azaltılmasının AB ile ilişkileri daha da zorlaştırabileceğini ifade etti.
“Ciddi Karmaşa” Eleştirisi: Vize Politikası Kısa Vadeli Hesaplara Alet Ediliyor
Radovanić (GP URA), Karadağ’ın vize politikasında iki ay içinde yaşanan ani değişimlerin “ciddi bir kafa karışıklığı” ve net bir dış politika stratejisinin yokluğu anlamına geldiğini söyledi.
Radovanić’e göre, hükümetin önce güvenlik ve göç riski gerekçesiyle vizesiz rejimi askıya alıp, kısa süre sonra kamuoyuna açık bir açıklama yapmadan geri adım atması tutarsızlık mesajı veriyor.
Ayrıca, vize politikasının bireysel olayların veya siyasi çıkarların etkisiyle gelişigüzel yürütülmemesi gerektiği, aksi durumda kurumlara olan güvenin zedeleneceği belirtildi.
Radovanić, özellikle Dışişleri Bakanlığı’nın bu tür kararlar alınmadan önce AB ortaklarıyla daha ciddi istişare yürütmesi gerektiğini vurguladı.
AB’nin Beklentisi: Karadağ Vize Listesinde Tam Uyum Sağlamalı
AB Delegasyonu açıklamasında, Avrupa Komisyonu’nun Karadağ’dan AB vize listesiyle tam uyum beklediğini yineledi. Bu kapsamda, Karadağ’ın Türkiye’nin yanı sıra Rusya, Belarus, Çin, Azerbaycan gibi ülkeler için de vize uygulamasını AB şartlarına göre düzenlemesi gerektiği ifade ediliyor.
AB tarafı ayrıca, Karadağ’ın her yıl vizesiz rejim listesinden bir ülke çıkararak AB listesiyle uyumu artırma taahhüdünde bulunduğunu hatırlattı. Bu yükümlülüğün Karadağ’ın Büyüme Planı kapsamındaki Reform Gündemi’nin bir parçası olduğu vurgulandı.
Zabjelo Olayı Süreç ve Yabancı Düşmanlığı Tepkileri
Türkiye’ye vize uygulaması getirilmesinin nedeni olarak 25 Ekim’de Podgorica’nın Zabjelo bölgesinde yaşanan bıçaklama olayı gösterilmişti. Polis ilk açıklamasında olayda Türkiye ve Azerbaycan vatandaşlarının yer aldığını iddia etmiş, ancak daha sonra saldırının iki Azerbaycanlı tarafından gerçekleştirildiği ortaya çıkmıştı.
Zabjelo olayının ardından ülke genelinde yabancı düşmanlığı içeren bir dizi olay yaşandığı da bildirildi. Podgorica, Bar ve Herceg Novi’de Türk vatandaşlarına ait işletmelere zarar verildiği, Türklerin sınır dışı edilmesini isteyen protestolar düzenlendiği kaydedildi.
Türkiye’nin Karadağ Büyükelçisi Barış Kalkavan ise Kasım başında yaptığı açıklamada, vize kararının geri çekilmemesi halinde Türkiye’nin misilleme önlemleri alabileceğini duyurmuştu.
Ekonomik Etkiler: Türkler Yatırımda ve Turizmde İlk Sıralarda
Türkiye’ye vize uygulamasının getirilmesi, ekonomik alanda da endişelere neden oldu. Karadağ Merkez Bankası (CBCG) ve İstatistik Kurumu (Monstat) verilerine göre Türkler Karadağ’daki en büyük yatırımcı gruplarından biri.
CBCG verilerine göre, yılın ilk sekiz ayında Türkiye’den Karadağ’a 92,2 milyon euro doğrudan yatırım geldi. Bu miktar toplam doğrudan yabancı yatırımların yaklaşık %21’ini oluşturdu.
Monstat verilerine göre ise Türkiye’den gelen turistler geçen yıl toplam misafir sayısının %6,7’sini oluştururken, 740 bin geceleme ile %4,9’luk pay elde etti. Ayrıca Karadağ’daki iki havalimanında kaydedilen toplam 2,8 milyon yolcunun 560 bini, Karadağ-Türkiye uçuşlarıyla bağlantılıydı. Karadağ’da kayıtlı şirketlerin yaklaşık her beşinden birinde Türk sermayesi bulunduğu da bildirildi.
Sağlık turizmi boyutu: Karadağlılar tedavi için Türkiye’ye gidiyor
Haberde ayrıca Karadağlıların tedavi ve teşhis amacıyla Türkiye’yi yoğun şekilde tercih ettiği bilgisi de yer aldı.
Sağlık Sigorta Fonu verilerine göre, yıl başından 29 Ekim’e kadar 436 Karadağlı sigortalı Türkiye’deki kliniklere sevk edildi. Bu sevklerin devlet bütçesine maliyetinin 2,27 milyon euro olduğu belirtildi.
Radovanić: “Hükümet somut verilerle açıklama yapmak zorunda”
Radovanić, hükümetin bu kararı Türk makamlarıyla iş birliğini artırarak ve göç kontrollerini sıkılaştırarak gerekçelendirmesi durumunda, bunu somut verilerle desteklemek zorunda olduğunu söyledi.
Kamuoyunun kaç girişin reddedildiğini, kaç kontrol yapıldığını, hangi güvenlik verilerinin paylaşıldığını ve bunun pratikte nasıl sonuç verdiğini bilme hakkı olduğunu belirtti.
Kaynak: Bankar 29.12.2025
Daha fazla habere ulaşmak için web sitemizi ziyaret edin.
